Integrale aanpak

Integrale aanpak 

Het Programma Onderwijshuisvesting (POHV) verbindt partijen en ideeën en ontwikkelt op basis daarvan een integrale aanpak die schoolbesturen, gemeenten en samenwerkingspartners helpt om sneller en kostenefficiënter betere scholen te bouwen. Meer over onze ambitie. We illustreren de aanpak in een onderwijshuisvestingscyclus, met daarin per fase de ontwikkelde instrumenten.  

Onderwijshuisvestingscyclus

Elke onderwijshuisvestingsopgave is uniek. Toch kunnen we een aantal stappen/fasen onderscheiden. Deze schetsen we in de onderwijshuisvestingscyclus. Het doorlopen van de stappen/fasen uit de cyclus helpt je om planmatig en integraal aan je opgave te werken. Zo werk je efficiënt en bereik je met dezelfde middelen een beter resultaat. Zie de cyclus als richtlijn: de stappen geven richting, maar in de praktijk is soms een andere volgorde of aanpak nodig. 

Meer info? Klik op de afbeelding!

Oriëntatie

Wat houdt deze stap in?

Schoolbesturen en gemeenten vormen een beeld van waar ze staan met hun opgave. Ze stellen vragen als: Welke informatie hebben we beschikbaar? Hoe verzamelen we missende informatie? Hoe beheren we de data die alle partijen nodig hebben? Welke analyses willen we kunnen maken en wie hebben we daarvoor nodig?  

Bijbehorende instrumenten

Ambitie

Wat houdt deze stap in? 

Schoolbesturen en gemeenten bepalen waar ze naartoe werken. Ze ontwikkelen een visie op verduurzaming, samenwerking met maatschappelijke partners, ontwikkeling van kinderen en de aansluiting bij de fysieke omgeving. ​ Schoolbesturen en gemeenten leggen de kwaliteitseisen voor de portefeuille vast en bepalen hoe zij daarop willen sturen. 

Bijbehorende instrumenten

Strategie

Wat houdt deze stap in? 

Schoolbesturen en gemeenten vertalen hun visie naar een gezamenlijke aanpak. Deze aanpak toetsen ze aan scenario’s en financiële haalbaarheid. De uitkomst leggen ze vast in een strategisch of integraal huisvestingsplan. Ook is het belangrijk om in deze fase een uitvoeringsprogramma op te stellen, waarin gemeenten de plannen op tactisch niveau uitwerken. Ze werken financiële en andere middelen verder uit en bepalen samen met schoolbesturen welke organisatie zij nodig hebben om de opgave te kunnen realiseren. 

Bijbehorende instrumenten

Randvoorwaarden

Deze onderwerpen vormen de basis om een traject succesvol te doorlopen. 

Data & inzicht

Er zijn voldoende informatie en middelen beschikbaar om het proces goed te doorlopen en te monitoren.

Organisatie 

Er is een duidelijke organisatiestructuur met een heldere verdeling van taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden. Ook is helder welke formatie nodig is om alle werkzaamheden te verrichten. Daarnaast zijn afspraken gemaakt over samenwerking, communicatie en besluitvormingsprocessen.  

Bekostiging 

Gemeente en schoolbesturen beschikken over de benodigde financiële middelen vanuit hun vergoedingen. 

… 

Voeg zelf één of meerdere randvoorwaarden toe die volgens jou belangrijk zijn voor een succesvol onderwijshuisvestingstraject. 

Initiatieffase

Wat houdt deze fase in? 

Schoolbesturen en gemeenten starten het project op en maken onder andere afspraken over het bouwheerschap. De bouwheer stelt vervolgens een initiatiefdocument op waarin de kaders van het project (uit de gele kant) worden vertaald naar een aanpak voor de volgende fasen. Denk aan afspraken over financiën en partijen waarmee ze gaan samenwerken. 

Bijbehorende instrumenten

Definitiefase

Wat houdt deze fase in? 

De bouwheer stelt een definitiedocument op waarin eisen, wensen, verwachtingen en voorwaarden voor het huisvestingsproject worden gedefinieerd. De gemeente keurt dit goed met een fasedocument, waarin toestemming wordt gegeven om naar de volgende fase te gaan. Ook worden alle procedures voor de omgevingsvergunning in deze fase volledig doorlopen.  

Bijbehorende instrumenten

Ontwerpfase

Wat houdt deze fase in? 

De bouwheer werkt de definities uit in een ontwerp voor het gebouw. Er wordt een deskundige partij ingeschakeld die past bij de opgave. Afhankelijk van de gekozen contractering is dit een consortium of eerst een architect en daarna een bouwpartij. 

Bijbehorende instrumenten

Realisatie

Wat houdt deze fase in? 

De bouwheer stuurt de gecontracteerde partij aan om het ontwerp te realiseren binnen de gestelde randvoorwaarden op gebied van geld, organisatie, tijd, informatievoorziening, kwaliteit en risico's. De bouwheer zorgt ook voor toezicht en/of directievoering op het bouwproject om te controleren of de plannen naar afspraak worden gerealiseerd. 

Bijbehorende instrumenten

Beheerfase

Wat houdt deze fase in? 

De bouwheer neemt het gebouw in gebruik en zet het onderhouds- en het beheerplan in om het gebouw goed te beheren en te onderhouden. Onderdeel van de nazorg van de realisatie is nagaan of de gehanteerde uitgangspunten op gebied van onder meer het TCO-model kloppen of dat deze bijgesteld moeten worden. 

Bijbehorende instrumenten

Randvoorwaarden

Deze onderwerpen vormen de basis om een traject succesvol te doorlopen. 

Data & inzicht

Er zijn voldoende informatie en middelen beschikbaar om het proces goed te doorlopen en te monitoren.

Organisatie 

Er is een duidelijke organisatiestructuur uitgewerkt per fase van het bouwproject. Met een heldere verdeling van taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden en daarnaast zijn afspraken over samenwerking, communicatie en besluitvormingsprocessen. Ook is helder welke formatie nodig is om alle werkzaamheden te verrichten.

Financiën 

De financiële middelen voor het bouwproces zijn vastgesteld en worden actief gemonitord door alle betrokken partijen.

… 

Voeg zelf één of meerdere randvoorwaarden toe die volgens jou belangrijk zijn voor een succesvol onderwijshuisvestingstraject. 

Beleidsvorming

Een ideaal onderwijshuisvestingstraject begint met beleidsvorming. Schoolbesturen, gemeenten en samenwerkingspartners brengen in de oriëntatiefase de opgave in kaart en formuleren vervolgens hun ambities en strategie. De partijen verzamelen data, formuleren gezamenlijke waarden en uitgangspunten en maken samenwerkingsafspraken. Deze vertalen ze vervolgens door naar plannen met afspraken over onder andere financiën en de planning. Als schoolbesturen en gemeenten besluiten niet over te gaan tot renovatie of (ver)nieuwbouw, maar tot kleinere maatregelen dan maken ze vaak aanpassingen in hun beheer- en onderhoudsplannen (en blijven ze aan de beleidvormingskant). 

Bouwen

Schoolbesturen en gemeenten die kiezen voor renovatie of (ver)nieuwbouw, starten met de blauwe kant van de cyclus. Hierin worden de plannen geoperationaliseerd en gerealiseerd. Het bouwproject eindigt met beheer- en onderhoudsplannen, die weer als input dienen voor de beleidsvorming. 

Instrumenten 

We hebben voor elke stap/fase in de onderwijshuisvestingscyclus passende instrumenten ontwikkeld. Klik op de afbeelding voor meer informatie. De instrumenten zijn geplaatst bij de stap/fase waarin ze de meeste impact hebben, maar kunnen ook in andere stappen worden gebruikt. Ze helpen om slimmer samen te werken, processen te stroomlijnen en bouwprojecten professioneler te organiseren. De instrumenten zijn ontwikkeld binnen het POHV, samen met deskundigen uit gemeenten, schoolbesturen en samenwerkingspartners.

Denk met ons mee!

We horen graag wat jij vindt van de onderwijshuisvestingscyclus en instrumenten. Zijn de stappen/fasen en instrumenten behulpzaam bij jouw opgave? Mis je onderdelen of zie je kansen voor verbetering?

Geef je feedback

Heb je een vernieuwend idee voor ons programma? Bijvoorbeeld voor een extra instrument of een andere vorm van ondersteuning?

Deel je ideeën

Meer weten? 

Onze experts staan klaar om al je vragen te beantwoorden over de integrale aanpak. Ze kijken graag mee naar jouw huisvestingsvraagstuk. 

We organiseren regelmatig evenementen waarin we meer vertellen over integraal werken en de toepassing van standaarden en instrumenten.

In de Community of Pratice informeren en inspireren we elkaar. Ook denken leden mee over toepassing van de aanpak in de praktijk.