In zes weken naar A+++: het kan!
Sint Philipsland, gemeente Tholen
Verduurzamen en verbouwen: qua timing komt het eigenlijk nooit uit. Lessen moeten doorgaan en leerlingen en leraren mogen er zo min mogelijk last van hebben. Stel je voor dat de hele verbouwing in zes weken geklaard zou zijn, inclusief uit- en weer inhuizen. CBS Koningin Juliana en OBS De Luyster kozen voor vernieuwbouw in zes weken.
Van proef naar praktijk
Wat in 2019 nog een haast ondoenlijk experiment leek, is anno 2025 een bewezen succesvolle aanpak. Elf pilots hebben aangetoond dat het mogelijk is om met een strikte, strakke planning, duidelijke afstemming en optimale organisatie een schoolgebouw in zes weken een complete opfrisser te geven. Zelfs tot op het niveau van volledige energieneutraliteit. In de zomervakantie van 2025 zijn CBS Koningin Juliana en OBS De Luyster in Sint Philipsland in de gemeente Tholen in Zeeland onder handen genomen.
Wat voorafging
Meerdere schoolgebouwen in de verschillende kernen van de gemeente Tholen zijn ruim 40 jaar oud. En daarmee toe aan een verbeterslag. De scholen bleken bereid om geldstromen te bundelen en deze gezamenlijk beschikbaar te stellen voor de gedeelde huisvestingsopgave. De gemeente heeft in 2021 een IHP laten opstellen, waarin verschillende scenario’s voor de kernen zijn uitgewerkt. Voor de twee scholen in Sint Philipsland is gekozen voor het duurzaam opwaarderen van de bestaande gebouwen: vernieuwbouw. Waarom?
Renovatie of vernieuwbouw
Terwijl renovatie de levensduur van een pand met 20 jaar verlengt, levert vernieuwbouw net als nieuwbouw een levensduurverlenging van 40 jaar op. Maar dan tegen lagere kosten dan gebruikelijk voor renovatie of nieuwbouw. Dit heeft onder andere te maken met het feit dat nieuwbouw geen subsidie oplevert, in tegenstelling tot renovatie en vernieuwbouw. In geval van de scholen in Sint Philipsland werd een subsidiebedrag van € 600.000 per school toegekend. Een ander voordeel van vernieuwbouw is dat een tijdelijke verhuizing met alle kosten en inspanningen die daarbij komen kijken, niet nodig is. Ook kan het lastige proces van het vinden van een nieuwe locatie achterwege blijven. De school blijft op dezelfde plek, met behoud van het aantal vierkante meters en het eindresultaat blijkt zelfs kostenefficiënter én beter. Daar bovenop biedt de mogelijkheid om het bouwproces binnen zes weken te laten plaatsvinden, scholen een uitgelezen kans.
De voorbereiding
Terwijl normaalgesproken voor voorbereiding, aanbesteding en realisatie zo’n drie tot vijf jaar staan, hebben CBS Koningin Juliana en OBS De Luyster het gehele proces binnen 2 jaar van A tot Z doorlopen. Voorafgaand aan de werkelijke werkzaamheden rondom de vernieuwbouw vindt een uitgebreid voorbereidingstraject plaats. Onvoldoende zorgvuldigheid in de beginfase stelt je later voor onvoorzien tijdverlies en oplopende kosten. Daarom betrek je de juiste partners en maak je met elkaar zorgvuldige keuzes. Samenwerking in een consortium met een architect, huisvestingsexpert, aannemer, installateur, constructeur, kostendeskundige en installatieadviseur lijkt de beste vorm. Een visiedocument wordt opgesteld, voorzien van een plattegrond en een overzicht van alle kosten, inclusief subsidiemogelijkheden en een uitgebreide inspectieronde in samenwerking met het consortium. Dit gaat niet alleen over een bouwkundig en constructief onderzoek van het pand, zoals een check op de aanwezigheid van asbest, maar ook over het minimaliseren van verstoring van flora en fauna. Ook dienen vragen als Wat wordt de aanvoerroute? Waar komen de containers, de schaftkeet en het bouwtoezicht? vooraf beantwoord te zijn. Pas als dit alles akkoord en op orde is, kan met de werkzaamheden worden gestart.
Zomervakantie 2025
De zomervakantie van 2025 was voor de scholen Koningin Juliana en De Luyster drukker dan ooit tevoren. Zes dagen per week werd van 6 uur ’s morgens tot 10 uur ’s avonds gewerkt. Het was een grote in- en uitloop van werklui, met op het hoogtepunt zo’n 150 man op locatie aan de slag. Gecombineerd met stipte aan- en afvoer van materialen was iedere dag een logistieke operatie van formaat. Stappen die elkaar in een bouwproces gewoonlijk opvolgen, worden in het zes-weken-traject waar mogelijk gecombineerd of tegelijkertijd uitgevoerd. De start van het traject vindt vlak voor de zomervakantie plaats: de dag van de uithuizing. Een moment waar lang naar is uitgekeken en waar zowel leerkrachten als kinderen vaak bij meehelpen.
Voor en na
Daarna kan gestart worden met de sloop, die ongeveer een week in beslag neemt. Iedere dag wordt opgeruimd en aangeveegd afgesloten, zodat de volgende dag netjes kan worden opgestart. Ventilatie, laswerkzaamheden, plaatsen en stellen van kozijnen, gevelisolatie, plaatsen en inregelen van installaties, kitten, optimaliseren van het binnenklimaat, waterdichtheid garanderen, stucwerk aanbrengen, plafonds en vloeren, aftimmeren, behangen, schilderen, gevelpanelen, vensterbanken plaatsen, zonwering: het gehele pand wordt aangepakt, van ruwbouw tot afbouw met als laatste de puntjes op de i. Een halve week voor de start van het nieuwe schooljaar moet alles klaar zijn. Op donderdag komen de verhuiswagens en helpen leerkrachten mee met inruimen. En dan, op de eerste maandagochtend van het nieuwe schooljaar, zijn de kinderen weer welkom. Ouder, leraar of leerling: je kijkt je ogen uit.
Garantie
Hoewel het succes van een snelle vernieuwbouw van vele factoren afhankelijk is, is realisatie van een dergelijk complex totaal afhankelijk van perfecte organisatie aan de voorkant. Maar ook dan kunnen onvoorziene omstandigheden je voor verrassingen stellen, zoals leveringsproblemen van bepaalde materialen. In de herfstvakantie worden dit soort open eindjes alsnog afgehandeld. Ook het schoolplein is dan aan de beurt, aangezien dat vanwege onder de andere de geplaatste containers niet eerder mogelijk was.
40 jaar
Koningin Juliana en De Luyster kunnen er de komende 40 jaar weer tegen, met onderhoud, beheer en exploitatie voor 20 jaar in een TCO-constructie geborgd. De voorbereidingen voor de volgende twee scholen zijn in volle gang. De zomervakantie van 2026 wordt er weer een van hard werken, voor een snel, kostenefficiënt en toekomstbestendig resultaat.
Meer weten?
Meer weten over clustering van inkoop? Neem contact met ons op via de online helpdesk of vraag een koersgesprek aan. Onze experts staan klaar om je vragen te beantwoorden en mee te kijken naar je vraagstuk.
